ABD OSHA iş güvenliği şikayet rehberi
Tehlikeli işyerinde kanıt toplama, gizli OSHA safety complaint, inspection talebi, ciddi tehlikede işi reddetme şartları ve retaliation süresi rehberi.
Görsel kaynağı ve lisans bilgisi
ABD’de çalışanların bilinen ciddi tehlikelerden arındırılmış bir işyerinde çalışma, anlayabildikleri dilde safety training alma, gerekli protective equipment kullanma ve iş kaynaklı yaralanmayı bildirme hakları vardır. Occupational Safety and Health Administration, federal standartları uygular; OSHA-approved State Plan bulunan eyaletlerde başvuru farklı eyalet kurumu üzerinden yürüyebilir.
Bir makine koruyucusunun olmaması, düşme riski, toxic chemical maruziyeti, kilitli acil çıkış veya işverenin ciddi yaralanmayı gizlemesi gibi durumlarda yalnız sözlü şikayetle yetinmeyin. Tehlikenin nerede, ne zaman ve kimi etkilediğini somutlaştırın.
Kanıtı güvenli biçimde kaydedin
İşyerinin adı ve adresi, tehlikenin tam konumu, kullanılan equipment veya chemical, maruz kalan çalışan sayısı, vardiya, ilk görülme tarihi ve supervisor’a yapılan bildirimleri yazın. Yasal ve güvenli biçimde elde edebildiğiniz fotoğraf, training kaydı, Safety Data Sheet, injury log ve mesajları koruyun.
Kanıt toplamak için kendinizi tehlikeye atmayın, makine korumasını kaldırmayın veya gizli ticari dosyalara yetkisiz girmeyin. Acil yaralanma varsa önce 911 ve işyerinin emergency procedure adımlarını kullanın.
Employer’a sorunu bildirmek çoğu durumda hızlı çözüm sağlayabilir, fakat önce employer’a gitmek her OSHA complaint için zorunlu değildir. Tehdit, kanıt yok etme veya acil risk endişesi varsa doğrudan kurumla konuşun.
Safety complaint nasıl verilir?
Çalışan veya temsilcisi online, telefon, posta, e-posta, fax ya da yerel ofise giderek confidential safety and health complaint sunabilir ve inspection isteyebilir. OSHA 800-321-6742 numarasında dil desteği sağlayabilir. Şikayet herhangi bir dilde yapılabilir ve adınızın employer’a açıklanmamasını isteyebilirsiniz.
Signed complaint, onsite inspection değerlendirmesinde daha güçlü olabilir. Formda genel “işyeri güvensiz” ifadesi yerine hazard, location, exposure ve mevcut control eksikliğini anlatın. OSHA güvenlik ihlalleri için olaydan altı aydan daha eski durumlarda citation veremeyebilir; tehlikeyi fark ettiğinizde gecikmeyin.
OSHA’nın inspection yapması garanti değildir. Kurum employer’dan yazılı response isteyebilir veya saha incelemesi açabilir. Inspector gelirse çalışanların özel görüşme, tehlikeyi gösterme ve inspection sonuçlarını öğrenme hakları bulunur.
Tehlikeli işi reddetme sınırı
Şikayet vermek, işyerinden otomatik ayrılma hakkı sağlamaz. OSHA’ya göre işi reddetme koruması dar şartlara bağlıdır: mümkünse employer’dan tehlikeyi gidermesini istemiş olmanız, iyi niyetle ölüm veya ciddi yaralanma riski olduğuna inanmanız, makul kişinin aynı riski görmesi ve normal enforcement yoluna zaman kalmaması gerekir.
Bu şartların bulunduğunu düşünüyorsanız employer’dan tehlikeyi düzeltmesini veya başka iş vermesini isteyin, neden görevi yapmadığınızı açıklayın ve ayrılmanız söylenmedikçe worksite’ta kalın. Durum çok olaya özgüdür; mümkünse OSHA’yı hemen arayın.
Safety concern bildirdiğiniz için firing, demotion, transfer, tehdit veya saat azaltma retaliation olabilir. OSH Act Section 11(c) şikayeti genel olarak retaliatory karar size bildirildikten sonra 30 gün içinde verilmelidir. Diğer whistleblower yasalarının süreleri farklıdır. Safety complaint vermiş olmak retaliation deadline’ını durdurmaz; iki başvuruyu ayrı takip edin.
Resmi kaynaklar
Kaynaklar 21 Ekim 2026 tarihinde kontrol edildi. Federal OSHA ve State Plan prosedürleri farklı olabilir; retaliation için kısa süreyi özellikle kaçırmayın.